Słowacja podpisała umowę z USA, Rosatom kończy projekt w Turcji, a Japonia restartuje reaktor
Miniony tydzień potwierdził, że energetyka jądrowa pozostaje w centrum uwagi światowych strategii bezpieczeństwa energetycznego, zarówno na poziomie dużych państw, jak i w kontekście regionalnych sojuszy. Jednym z najważniejszych wydarzeń było ostateczne podpisanie umowy o współpracy cywilnej w dziedzinie energetyki jądrowej pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Słowacją, które przewiduje budowę nowego reaktora o mocy 1,2 GW w elektrowni Jaslovské Bohunice, zwiększając niezależność od rosyjskich technologii i podkreślając strategiczne partnerstwo technologiczne i inwestycyjne w Europie Środkowej.
W Japonii, kraju który po katastrofie w Fukushimie przez lata ograniczał swoją działalność jądrową, krajobraz energetyczny ponownie przesunął się w kierunku atomu. Tokyo Electric Power Company (TEPCO) dokonała restartu reaktora nr 6 w elektrowni Kashiwazaki-Kariwa – największym tego typu obiekcie na świecie – po 14 latach przerwy, co jest traktowane jako znaczący sygnał o powrocie Japonii do intensywnego wykorzystywania energii jądrowej w miksie energetycznym. Jednocześnie jednak operacja spotkała się z natychmiastowym wyzwaniem: reaktor został wyłączony z powodu alarmu w systemie prętów kontrolnych zaledwie kilka godzin po ponownym uruchomieniu, co podkreśla, że bezpieczeństwo techniczne i zaufanie publiczne pozostają kluczowymi barierami dla odbudowy jądrowej energetyki w Japonii.
W kontekście finansowania polskiego programu jądrowego pojawiły się kolejne konkretne sygnały ze strony instytucji publicznych, które doprecyzowują skalę i charakter przygotowań do realizacji inwestycji. Pod koniec analizowanego tygodnia przedstawiciele Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) oraz Polskich Elektrowni Jądrowych (PEJ) spotkali się, by omówić dalsze kroki w budowaniu struktury finansowania pierwszej polskiej elektrowni atomowej. Rozmowy objęły mechanizmy współpracy finansowej, instrumenty gwarancyjne oraz harmonogram kolejnych działań, które mają wzmocnić zdolność projektu do pozyskiwania zarówno kapitału krajowego, jak i zagranicznego. Wyraźnie zaznaczono, że konieczne jest jak najszybsze doprecyzowanie modelu finansowego, w tym udziału państwa, partnerów prywatnych oraz potencjalnych środków unijnych, co ma decydujące znaczenie dla utrzymania dotychczasowych harmonogramów inwestycji.
Równolegle analizy logistyczne wskazują, że potrzeby infrastrukturalne projektu przekroczą typowe ramy budów energetycznych – przygotowania obejmują także ocenę lokalizacji i dostępności miejsc noclegowych dla nawet 12 tys. pracowników, którzy pojawią się na placu budowy elektrowni w Lubiatowie-Kopalino.
Tymczasem na Wschodzie Rosja kontynuuje rozwój własnej infrastruktury jądrowej pomimo napięć geopolitycznych i rosnących kosztów projektów. Najnowsze doniesienia wskazują, że pierwszy reaktor typu VVER-1200 wybudowany całkowicie przez rosyjski Rosatom w elektrowni jądrowej w Akkuyu w Turcji jest już gotowy w 99%. Osiągnięcie takiego postępu budowy jest istotne nie tylko z punktu widzenia rosyjskiego sektora jądrowego, ale również pokazuje, jak różne modele budowy reaktorów, od państwowego monopolu po partnerstwa międzynarodowe, realizowane są w praktyce w różnych częściach świata.
Na globalnej arenie surowcowej trwa intensywna rywalizacja o niezależność od zasobów kontrolowanych dotychczas przez Rosję oraz o stabilność łańcuchów dostaw paliwa jądrowego. Ostatnie informacje rynkowe opisują powstawanie dużej fuzji kapitałowej na rynku metali strategicznych, której celem jest stworzenie silniejszej alternatywy wobec dostaw uranu z Rosji i Kazachstanu, dotąd dominujących w strukturze światowych surowców. Nowe alianse biznesowe i przejęcia w sektorze wydobycia i przetwarzania uranu oraz metali towarzyszących mają nie tylko ekonomiczny wymiar – umacniają pozycję partnerów zachodnich w wyścigu o surowcową niezależność i bezpieczeństwo dostaw, co ma kluczowe znaczenie dla planów rozwoju energetyki jądrowej w kolejnych dekadach.
Więcej:
- Reuters, US, Slovakia sign civil nuclear power agreement, 16.01.2026 (https://www.reuters.com/business/energy/us-slovakia-sign-civil-nuclear-power-agreement-2026-01-16).
- Mari Yamaguchi, Nuclear reactor owned by Fukushima plant operator TEPCO to shut down again hours after restart, AP News, 22.01.2026 (https://apnews.com/article/japan-nuclear-fukushima-tepco-kashiwazakikariwa-e1a784da67f73aaf616413b543ae539d).
- Katarzyna Kalus, Nocleg dla 12 tys. osób. To będzie największy plac budowy w Polsce, money.pl, 19.01.2026 (https://www.money.pl/gospodarka/nocleg-dla-12-tys-osob-to-bedzie-najwiekszy-plac-budowy-w-polsce-7245107185252576a.html).
- pl, BGK i PEJ rozmawiali o finansowaniu elektrowni jądrowej w Polsce, 16.01.2026 (https://nadmorski24.pl/aktualnosci/77805-bgk-i-pej-rozmawiali-o-finansowaniu-elektrowni-jadrowej-w-polsce).
- com, Первый реактор построенной Росатомом АЭС «Аккую» готов на 99%, 19.01.2026 (https://www.ixbt.com/news/2026/01/19/pervyj-reaktor-postroennoj-rosatomom-ajes-akkuju-gotov-na-99.html).
- pl, Uran z Rosji pod lupą. Zachodni giganci mają dość szantażu i łączą siły, 21.01.2026 (https://www.bankier.pl/wiadomosc/Zachod-w-walce-o-surowcowa-niezaleznosc-wielka-fuzja-na-rynku-metali-i-odwrot-od-rosyjskiego-uranu-9071611.html).
Dla naszych patronów przygotowujemy comiesięczny biuletyn o nazwie #AtomowyKompas. W jego ramach prowadzić będziemy:
– przegląd prasy dot. tematyki atomowej dyplomacji – wyciąg z najważniejszymi informacjami;
– dedykowane analizy oraz komentarze dot. tematyki atomowej dyplomacji.
Dostęp do Atomowego Kompasu będą mieć osoby, które wesprą nas poprzez portal Patronite.
Projekt sfinansowano z środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach PROO 4.
0 komentarzy