Rekordowe poparcie dla atomu wśród Polaków, a Chiny rozwijają własny program nuklearny
Energetyka jądrowa nie ogranicza się już tylko do rozmów o inwestycjach i harmonogramach budowy, lecz coraz silniej przenika do bezpieczeństwa globalnego i polityki międzynarodowej. Międzynarodowa Agencja Energetyki Atomowej (IAEA) zwołała nadzwyczajne posiedzenie w Wiedniu, by omówić rosnące zagrożenia dla bezpieczeństwa jądrowego na Ukrainie w związku z intensywnymi rosyjskimi atakami na infrastrukturę energetyczną. Dyrektor IAEA Rafael Grossi podkreślił, że uszkodzenia stacji transformatorowych, kluczowych dla chłodzenia reaktorów, zwiększają ryzyko poważnej awarii, co uwypukla trwałe niebezpieczeństwo prowadzenia działań wojennych w pobliżu obiektów atomowych.
Presja na Rosję w tej sprawie ma wymiar nie tylko techniczny, ale też polityczny – ukraiński prezydent zaznaczył, że kontrola nad okupowaną Zaporoską Elektrownią Jądrową jest jednym z najważniejszych punktów rozmów pokojowych, sygnalizując jak strategicznie postrzega się w Kijowie obiekty jądrowe i ich wpływ na przyszły układ bezpieczeństwa regionu.
W odpowiedzi na poważne globalne zagrożenia, społeczność naukowa zwróciła uwagę na symptomatyczny trend – tzw. “zegara zagłady” ustawionego na najbliższą dotąd od pół wieku pozycję “85 sekund do północy”, co symbolizuje największą skalę zagrożeń cywilizacyjnych, w tym związanych z bronią jądrową, erozją traktatów o ograniczeniu zbrojeń i destabilizacją geopolityczną. To ostrzeżenie organizacji Bulletin of the Atomic Scientists podkreśla, jak szeroki kontekst bezpieczeństwa jądrowego stał się w roku 2026.
W samym środku tych globalnych napięć, rynek energetyki jądrowej nadal wykazuje sygnały dynamicznego wzrostu i zainteresowania inwestorów prywatnych. Firma Standard Nuclear pozyskała 140 mln USD finansowania od inwestorów z Doliny Krzemowej, co zdaje się odzwierciedlać rosnące przekonanie, że sektor dostaw technologii jądrowych może stać się jednym z głównych beneficjentów wzrostu popytu na stabilne, niskoemisyjne źródła energii, zwłaszcza w kontekście rozwoju sztucznej inteligencji i centrów danych o dużych potrzebach energetycznych.
W kontekście krajowej debaty o atomie pojawił się również ważny sygnał dotyczący postrzegania energetyki jądrowej przez społeczeństwo. Najnowsze sondaże opinii publicznej pokazują, że ponad 90 % Polaków popiera budowę elektrowni jądrowej w Polsce, a spośród zwolenników znaczna większość akceptuje ich lokalizację nawet na terenach blisko zamieszkania. To rekordowo wysoki poziom społecznej akceptacji, który – według komentatorów – może stanowić silne wsparcie polityczne dla realizacji programu jądrowego oraz zmniejszać ryzyko społecznych kontestacji przy wyborze lokalizacji czy procedur wydawania decyzji środowiskowych i administracyjnych. Taki mandat społeczny, na który składają się zarówno przekonania o potrzebie dywersyfikacji źródeł energii, jak i rosnąca świadomość korzyści niskoemisyjnych, wskazuje, że atom w Polsce ma już stabilne zaplecze poparcia nie tylko w kategoriach ekspertów i decydentów, ale także w oczach szerokiej opinii publicznej, co jest istotnym czynnikiem politycznym przy planowaniu kolejnych etapów inwestycji.
W sferze edukacyjnej i kadrowej pojawił się kolejny pozytywny sygnał – Politechnika Śląska uruchomiła stypendia dla studentów energetyki jądrowej, co ma odpowiedzieć na rosnące zapotrzebowanie rynku pracy na wysoko wykwalifikowanych inżynierów i specjalistów. Ten krok jest elementem szerzej zakrojonych działań mających budować krajowe kompetencje, które będą niezbędne przy realizacji dużych projektów, zarówno w zakresie reaktorów wielkoskalowych, jak i technologii SMR.
Równocześnie w Chinach postępują prace przy budowie Elektrowni Jądrowej Xuwei w prowincji Jiangsu, gdzie w styczniu 2026 r. rozpoczęto zalewanie betonu pod fundament pierwszego z planowanych reaktorów Hualong One – jeden z wielu przykładów, jak chiński program atomowy realizuje duże projekty z komponentami zarówno wielkoskalowymi, jak i innowacyjnymi HTR-PM, co wpisuje się w globalną strategię zwiększania mocy jądrowych w Azji.
Więcej:
- Stephanie Liechtenstein, UN nuclear watchdog discusses risks to Ukraine’s nuclear safety after relentless Russian strikes, AP News, 30.01.2026 (https://apnews.com/article/ukraine-russia-nuclear-risks-iaea-7a897659e6e3e66f18535d98ce1167bf).
- Demian Shevko, Ukrainian president rules out territorial concessions in nuclear plant talks, The New Voice of Ukraine, 30.01.2026 (https://english.nv.ua/nation/zelenskyy-says-zaporizhzhya-nuclear-plant-is-key-territorial-issue-in-talks-50579745.html).
- Will Dunham, Atomic scientists set 'Doomsday Clock’ closer to midnight than ever, Reuters, 28.01.2026 (https://www.reuters.com/world/china/atomic-scientists-set-doomsday-clock-closer-midnight-than-ever-2026-01-27).
- Tim De Chant, Standard Nuclear raises $140M as nuclear power enters its gold rush era, TechCrunch, 28.01.2026 (https://techcrunch.com/2026/01/28/standard-nuclear-raises-140m-as-nuclear-power-enters-its-gold-rush-era).
- Politechnika Śląska, Stypendium na kierunku energetyka jądrowa, 15.01.2026 (https://www.polsl.pl/ps_aktualnosci/stypendium-na-kierunku-energetyka-jadrowa).
- Emilia Chlipała-Faltyn, Ponad 90 proc. Polaków za budową elektrowni jądrowej. Poparcie rośnie, Interia Biznes, 26.01.2026 (https://biznes.interia.pl/energetyka/news-ponad-90-proc-polakow-za-budowa-elektrowni-jadrowej-poparcie,nId,22543552).
- SASAC, Xuwei Nuclear Power and Heating Plant Begins Construction, 27.01.2026 (http://en.sasac.gov.cn/2026/01/27/c_20346.htm).
Dla naszych patronów przygotowujemy comiesięczny biuletyn o nazwie #AtomowyKompas. W jego ramach prowadzić będziemy:
– przegląd prasy dot. tematyki atomowej dyplomacji – wyciąg z najważniejszymi informacjami;
– dedykowane analizy oraz komentarze dot. tematyki atomowej dyplomacji.
Dostęp do Atomowego Kompasu będą mieć osoby, które wesprą nas poprzez portal Patronite.
Projekt sfinansowano z środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach PROO 4.
0 komentarzy