Polska współpraca „atomu” i wodoru, dalszy rozwój kazachskiego programu energetyki jądrowej

Polscy naukowcy z Narodowego Centrum Badań Jądrowych opracowali koncepcję nowoczesnych reaktorów typu HTGR, które w ramach tzw. poligeneracji mogą jednocześnie wytwarzać energię elektryczną, ciepło przemysłowe oraz wodór. Dzięki pracy w bardzo wysokich temperaturach (ponad 500°C) reaktory te mogą zasilać energochłonne gałęzie przemysłu bez użycia paliw kopalnych. Projekt obejmuje dwa etapy: demonstracyjny reaktor HTGR-POLA oraz docelową instalację przemysłową GEMINI+. Szczególnie istotna jest możliwość produkcji niskoemisyjnego wodoru, m.in. poprzez wysokotemperaturową elektrolizę lub cykl siarkowo-jodowy, co może być bardziej efektywne niż obecne metody oparte na gazie ziemnym. Technologia ta ma potencjał wspierać dekarbonizację przemysłu i transformację energetyczną, choć nadal wymaga dalszego rozwoju.
Przedstawiciele Państwowej Agencji Atomistyki zapewnili mieszkańców Słajszewa, że wokół planowanej elektrowni jądrowej będzie prowadzony całodobowy monitoring promieniowania. System wczesnego wykrywania skażeń ma działać nieprzerwanie i automatycznie przekazywać wyniki, a dodatkowo obejmie badania środowiska. Wokół obiektu powstaną także cztery strefy planowania awaryjnego oraz system syren alarmowych, choć szczegóły są jeszcze ustalane. Mieszkańcy pytali m.in. o bezpieczeństwo, powiadomienia w razie awarii i dystrybucję tabletek jodowych. Pierwsza polska elektrownia jądrowa ma powstać w gminie Choczewo i będzie wyposażona w reaktory AP1000 firmy Westinghouse Electric Company. Przypominamy, że uruchomienie pierwszego bloku planowane jest na 2036 rok.
Tymczasem Stany Zjednoczone przyspieszają rozwój energetyki jądrowej, według przedstawicieli Departamentu Energii, Idaho National Laboratory i Kairos Power co najmniej trzy nowe reaktory osiągną stan krytyczny do 4 lipca 2026 roku. Program obejmuje m.in. rozwój projektów takich jak Natrium, mikroreaktor MARVEL oraz reaktory Hermes. W USA panuje szerokie, ponadpartyjne poparcie dla energetyki jądrowej jako kluczowego elementu bezpieczeństwa energetycznego i przyszłej pozycji globalnej kraju.