“Atomowe ożywienie” na Zachodzie, rozszerzona rzeczywistość w budowie elektrowni i ekspansja Rosatomu

W ostatnim czasie światowy sektor energetyki jądrowej odnotowuje dynamiczny rozwój, czemu sprzyjają zmieniające się uwarunkowania geopolityczne, potrzeba transformacji energetycznej i rosnące znaczenie niezależności energetycznej. Jednym z najbardziej znaczących projektów pozostaje brytyjska inwestycja Sizewell C. Rząd Wielkiej Brytanii planuje utrzymać aż 47,5% udziału w tym przedsięwzięciu, którego łączna wartość szacowana jest na około 40 miliardów funtów. Pozostała część udziałów została podzielona pomiędzy kanadyjski fundusz Brookfield (25%), brytyjską spółkę Centrica (15%) oraz francuski koncern EDF (12,5%). Projekt otrzymał również znaczące wsparcie finansowe w postaci gwarancji kredytowej z francuskiego banku BPIFrance o wartości 5 miliardów funtów. EDF, poza udzieleniem finansowania, ogłosiło dodatkowo inwestycję w wysokości 1,1 miliarda funtów (czyli około 1,5 miliarda dolarów amerykańskich), co czyni ten projekt jednym z filarów nowej europejskiej transformacji jądrowej.

W kontekście francuskich działań na rzecz rozwoju energetyki jądrowej warto odnotować także podpisanie przez firmę Fives Nordon kontraktu z EDF na produkcję 300 kluczowych komponentów dla sześciu nowych reaktorów. Dostawy zaplanowano na okres od 2027 do 2038 roku. Realizacja tej umowy stanowi element szerszego planu prezydenta Emmanuela Macrona, który zakłada zwiększenie mocy zainstalowanej energii jądrowej we Francji o około 10 GW. Aby sprostać temu ambitnemu celowi, EDF zdecydowało się na reorganizację wewnętrzną – do zarządu awansowano m.in. dyrektora programu jądrowego Xaviera Gruza, a także przedstawicieli firm Framatome i działu hydroelektrowni. Całe przedsięwzięcie ma zostać częściowo sfinansowane z pożyczki rządowej o wartości co najmniej 52 miliardów euro, co dodatkowo podkreśla strategiczny charakter tej inwestycji dla państwa francuskiego.

atomowy-przeglad-tygodnia-2-lipiec-2025

Stany Zjednoczone również wzmacniają swoje zaangażowanie w rozwój energetyki jądrowej. Administrator EPA (Agencja Ochrony Środowiska), Lee Zeldin, zaprezentował plan, którego głównym założeniem jest uproszczenie procedur zezwoleń na budowę nowych elektrowni jądrowych. Plan ten zakłada ograniczenie wsparcia dla sektora energetyki wiatrowej na rzecz atomu. Gubernator stanu Nowy Jork ogłosił projekt budowy pierwszej od 15 lat dużej elektrowni jądrowej, co zostało odebrane jako symboliczny powrót Stanów Zjednoczonych do polityki promowania energii atomowej jako podstawowego źródła zasilania. Z kolei w stanie Wisconsin gubernator zatwierdził budżet w wysokości 2 milionów dolarów na identyfikację lokalizacji i rozwój energetyki jądrowej opartej na fuzji jądrowej. Równocześnie powołano radę ds. technologii jądrowych, której działalność zaplanowano aż do 2028 roku. Wśród projektów wzbudzających największe zainteresowanie opinii publicznej znalazła się również planowana przez TerraPower – firmę założoną przez Billa Gatesa – budowa innowacyjnej elektrowni jądrowej w miejscowości Kemmerer, w stanie Wyoming. Kluczowym elementem projektu jest zastosowanie reaktora chłodzonego ciekłym sodem – rozwiązania technologicznego, które w opinii wielu ekspertów stanowi przyszłość energetyki jądrowej. Inicjatywa uzyskała poparcie administracji prezydenta Donalda Trumpa, która zdecydowała się uprościć procedury regulacyjne prowadzone przez amerykańską Komisję Dozoru Jądrowego (NRC). Dzięki tym zmianom czas oceny środowiskowej uległ skróceniu z 26 do 19 miesięcy. Choć decyzja spotkała się z krytyką ze strony organizacji ekologicznych i części lokalnych społeczności, TerraPower podkreśla, że projekt realizowany jest z zachowaniem wszelkich standardów bezpieczeństwa. Elektrownia ma zostać oddana do użytku przed 2030 rokiem i stanowić może przełomowy krok w komercjalizacji technologii jądrowych nowej generacji w Stanach Zjednoczonych.

 Swoisty “atomowy renesans” zdają się potwierdzać także ruchy w sferze technologicznej. Jednym z bardziej innowacyjnych projektów ostatnich dni jest platforma opracowana przez japoński koncern Hitachi. System o nazwie „Metaverse Platform for Nuclear Power Plants” wykorzystuje technologie rzeczywistości rozszerzonej, modele 3D CAD oraz chmurę, by wspierać efektywną budowę, konserwację oraz zarządzanie elektrowniami jądrowymi. Firma twierdzi, że takie narzędzia cyfrowe mogą znacząco usprawnić procesy inwestycyjne, redukując czas realizacji projektów oraz podnosząc poziom bezpieczeństwa eksploatacji.

 

Z kolei w Argentynie, amerykańska firma Nano Nuclear podpisała strategiczne porozumienie z lokalnym partnerem – firmą UrAmerica. Współpraca ma na celu rozwój krajowego przemysłu uranowego, począwszy od wydobycia, poprzez przetwarzanie, aż po konwersję do formy wzbogaconej. Argentyna dysponuje zasobami uranu szacowanymi na około 80 tysięcy ton, co czyni ją potencjalnym regionalnym liderem w zakresie dostaw surowców dla sektora jądrowego.

 Natomiast w Kazachstanie rozpoczęto kompleksowe przygotowania do budowy pierwszej elektrowni jądrowej. Państwowe agencje odpowiedzialne za energetykę atomową rozpoczęły szkolenie personelu, który docelowo ma liczyć około 2 tysięcy osób. Wśród nich znajduje się 400 specjalistów z wykształceniem jądrowym, reszta to technicy z doświadczeniem w sektorze energetyki cieplnej. Proces szkoleniowy prowadzony jest w ramach 18 programów edukacyjnych, obejmujących takie dziedziny jak fizyka, energetyka czy elektrotechnika. Kształcenie odbywa się zarówno w uczelniach krajowych, jak i w ramach współpracy zagranicznej. Planuje się także uruchomienie programów stażowych i praktyk zawodowych w działających już elektrowniach jądrowych. W miarę postępujących prac inwestycyjnych liczba oferowanych grantów edukacyjnych ma zostać zwiększona. Jednocześnie agencja kazachska oraz rosyjski Rosatom zatwierdziły wspólną roadmapę budowy elektrowni, której całkowity koszt oszacowano na co najmniej 14 miliardów dolarów.

Więcej:

  1. Lauren Almeida. The Guardian. (08.07.2025). EDF will invest £1.1bn in Sizewell C plant, France and UK announcehttps://www.theguardian.com/business/2025/jul/08/edf-will-invest-11bn-in-sizewell-c-plant-france-and-uk-announce
  2. Power Technology. (07.07.2025). Fives Nordon to supply boilermaking equipment for EDF nuclear reactorshttps://www.power-technology.com/news/fives-nordon-boilermaking-equipment-edf-nuclear-reactors/
  3. America Hernandez. Energy News/OE Digital. (08.07.2025). EDF promotes nuclear executives ahead of new buildhttps://energynews.oedigital.com/electric-utilities/2025/07/08/edf-promotes-nuclear-executives-ahead-of-new-build
  4. Carl Campanile. New York Post. (07.07.2025). EPA chief unveils Trump admin plan to give jolt to nuclear power plants, zap wind power. https://nypost.com/2025/07/07/us-news/epa-chief-unveils-trump-admin-plan-to-give-jolt-to-nuclear-power-plants-zap-wind-power
  5. Associated Press. (02.07.2025). Wisconsin governor signs bills to bolster nuclear powerhttps://apnews.com/article/wisconsin-nuclear-power-study-fd72f141246f3031d1f7558816a669bf
  6. Hitachi. (09.07.2025). Hitachi develops “Metaverse Platform for Nuclear Power Plants”. https://www.hitachi.com/New/cnews/month/2025/07/250709.html
  7. David Dalton. NucNet. (10.07.2025). Nano Nuclear and UrAmerica to cooperate on developing Argentina’s uranium industryhttps://www.nucnet.org/news/nano-nuclear-and-uramerica-to-cooperate-on-developing-argentina-s-uranium-industry-7-4-2025
  8. Aigul Esenalieva. Inform.kz. (08.07.2025). Казахстан готовит кадры для первой АЭС [Kazakhstan prepares cadres for the first NPP]. https://www.inform.kz/ru/kazahstan-gotovit-kadri-dlya-pervoy-aes-bf5c76
  9. Sebastian Barysz. Wirtualna Polska (06.07.202). Bill Gates stawia na atom. Jego firma szykuje się do budowy elektrowni. https://tech.wp.pl/bill-gates-stawia-na-atom-jego-firma-szykuje-sie-do-budowy-elektrowni,7175380821347040a

Dla naszych patronów przygotowujemy comiesięczny biuletyn o nazwie #AtomowyKompas. W jego ramach prowadzić będziemy:

– przegląd prasy dot. tematyki atomowej dyplomacji – wyciąg z najważniejszymi informacjami;
– dedykowane analizy oraz komentarze dot. tematyki atomowej dyplomacji.

Dostęp do Atomowego Kompasu będą mieć osoby, które wesprą nas poprzez portal Patronite.

Link: https://patronite.pl/AtomowaDyplomacja

Projekt sfinansowano z środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach PROO 4.


0 komentarzy

Dodaj komentarz

Avatar placeholder

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *