Rosnąca współpraca polsko-francuska, a Czesi wchodzą w SMR w komitywie z Brytyjczykami

W ostatnim tygodniu kluczowym wydarzeniem była dyskusja podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego, gdzie eksperci i decydenci podkreślali, że atom staje się fundamentem przyszłego miksu energetycznego Europy. Wskazywano, że bez stabilnych źródeł, do których należy energetyka jądrowa, niemożliwe będzie jednoczesne zapewnienie bezpieczeństwa dostaw, konkurencyjności gospodarki i dekarbonizacji, a także skuteczne konkurowanie z USA i Chinami.

Na rodzimym gruncie w Polsce wyraźnie zarysowuje się przyspieszenie programu jądrowego. Ministerstwo zapowiedziało publikację aktualizacji Programu Polskiej Energetyki Jądrowej na przełomie kwietnia i maja, co ma wyznaczyć dalszy kierunek inwestycji oraz rozwój segmentu małych reaktorów modułowych (SMR). Jednocześnie przedstawiciele rządu podkreślają, że docelowy miks energetyczny kraju do 2050 r. będzie oparty na synergii energetyki jądrowej i odnawialnych źródeł energii, co wpisuje się w szerszy europejski trend transformacji właśnie w tym kierunku.

Istotny wymiar miały również dla naszego kraju wydarzenia o charakterze międzynarodowym. Podczas spotkania Donalda Tuska z Emmanuelem Macronem potwierdzono rosnące znaczenie współpracy polsko-francuskiej w sektorze jądrowym. Francja – jako państwo silnie rozwinięte technologicznie w tym obszarze – deklaruje udział w projektach w Polsce, w tym poprzez dostawy komponentów dla elektrowni. Jednocześnie Polska pozostaje na etapie wyboru partnera do budowy drugiej elektrowni jądrowej, co sugeruje, że konkurencja technologiczna i polityczna wokół atomu w Polsce może się nasilać.

atomowy-przeglad-tygodnia-42-kwiecien-2026

Równolegle obserwujemy realny powrót budowy nowych reaktorów w USA. Firmy takie jak TerraPower oraz Kairos Power rozpoczęły projekty pierwszych komercyjnych instalacji od ponad dekady – w Wyoming i Tennessee. Są to konstrukcje nowej generacji (m.in. chłodzone sodem i solami stopionymi), które mają być tańsze i bardziej elastyczne niż tradycyjne elektrownie jądrowe.
Administracja USA jednocześnie rozwija politykę wsparcia dla sektora – program federalny zakłada zwiększenie mocy jądrowych o dodatkowe 5 GW do 2029 r., m.in. poprzez modernizację istniejących bloków i ponowne uruchamianie wyłączonych elektrowni. W działania te angażują się również największe koncerny technologiczne, co podkreśla związek między atomem a transformacją cyfrową.
Europa również przyspiesza, szczególnie w obszarze SMR. Czeski koncern ČEZ podpisał umowę z Rolls-Royce SMR dotyczącą przygotowań do budowy pierwszego małego reaktora modułowego w lokalizacji Temelín. Projekt ten wpisuje się w szerszą strategię regionu, zakładającą rozwój nawet kilku gigawatów mocy SMR w przyszłości.
Istotny postęp następuje także w obszarze zaplecza systemowego energetyki jądrowej. W Finlandii kończone jest uruchomienie pierwszego na świecie głębokiego składowiska odpadów promieniotwórczych, które ma zapewnić bezpieczne przechowywanie zużytego paliwa przez tysiące lat. To przełomowy krok w rozwiązaniu jednego z kluczowych problemów tej technologii.
Na poziomie globalnym rośnie też świadomość strategicznego znaczenia całego cyklu paliwowego. Podczas World Nuclear Fuel Cycle Conference 2026 podkreślono, że osiągnięcie celu potrojenia mocy jądrowych do 2050 r. wymaga natychmiastowych inwestycji nie tylko w reaktory, ale także w wydobycie uranu, produkcję paliwa i infrastrukturę zaplecza.

Więcej:

  1. World Nuclear Association, World Nuclear Fuel Cycle 2026: Ten Highlights from a Sector Ready to Act, 23.04.2026 (https://world-nuclear.org/news-and-media/association-news/world-nuclear-fuel-cycle-2026-ten-highlights-from-a-sector-ready-to-act).
  2. PAP, EKG 2026: Europa i jej energia w obliczu geopolitycznych zawirowań, 24.04.2026 (https://pap-mediaroom.pl/polityka-i-spoleczenstwo/ekg-2026-europa-i-jej-energia-w-obliczu-geopolitycznych-zawirowan).
  3. WNP, EKG: ME: najpierw aktualizacja programu jądrowego, potem mapa drogowa ws. SMR-ów, 23.04.2026 (https://www.wnp.pl/rynki/ekg-me-najpierw-aktualizacja-programu-jadrowego-potem-mapa-drogowa-ws-smr-ow%2C1055436.html).
  4. Magdalena Olejnik, Energetyka jądrowa i wsparcie Ukrainy. Tusk rozmawiał z Macronem, RMF FM, 20.04.2026 (https://www.rmf24.pl/polityka/news-energetyka-jadrowa-i-wsparcie-ukrainy-tusk-rozmawial-z-macro,nId,8078248).
  5. Jennifer Hiller, America’s First Commercial Nuclear-Power Projects in a Decade Just Broke Ground, Wall Street Journal, 23.04.2026 (https://www.wsj.com/business/energy-oil/americas-first-commercial-nuclear-power-projects-in-a-decade-just-broke-ground-25ae8c9c).
  6. Mark Shenk, US targets 5 GW more nuclear power through low-cost finance, Reuters, 21.04.2026 (https://www.reuters.com/business/energy/us-targets-5-gw-more-nuclear-power-through-low-cost-finance–reeii-2026-04-21).
  7. Reuters, CEZ, Rolls Royce SMR sign early works contract on first Czech small nuclear reactor, 24.04.2026 (https://www.reuters.com/business/energy/cez-rolls-royce-smr-sign-early-works-contract-first-czech-small-nuclear-reactor-2026-04-24).
  8. Times of India, World’s first nuclear waste vault: Why Finland is burying radioactive waste 400 metres underground, 23.04.2026 (http://m.timesofindia.com/articleshow/130451727.cms?utm_source=chatgpt.com&utm_source=contentofinterest&utm_medium=text&utm_campaign=cppst).

Dla naszych patronów przygotowujemy comiesięczny biuletyn o nazwie #AtomowyKompas. W jego ramach prowadzić będziemy:

– przegląd prasy dot. tematyki atomowej dyplomacji – wyciąg z najważniejszymi informacjami;
– dedykowane analizy oraz komentarze dot. tematyki atomowej dyplomacji.

Dostęp do Atomowego Kompasu będą mieć osoby, które wesprą nas poprzez portal Patronite.

Link: https://patronite.pl/AtomowaDyplomacja

Projekt sfinansowano z środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach PROO 4.


0 komentarzy

Dodaj komentarz

Avatar placeholder

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *